Docker Compose คืออะไร: จัดการหลาย Container ง่ายๆ

Docker Compose คืออะไร: จัดการหลาย Container ง่ายๆ

ในบทความก่อนหน้านี้ เราได้เรียนรู้พื้นฐานของ Docker และวิธีการสร้างและรัน Container เดียวๆ แต่ในโลกของการพัฒนาซอฟต์แวร์สมัยใหม่ แอปพลิเคชันส่วนใหญ่มักจะประกอบด้วยหลายส่วนที่ทำงานร่วมกัน เช่น เว็บเซิร์ฟเวอร์, ฐานข้อมูล, และ Cache Server แต่ละส่วนเหล่านี้อาจถูกแยกเป็น Container ของตัวเอง แล้วเราจะจัดการ Container เหล่านี้ได้อย่างไร? นี่คือที่มาของ Docker Compose!

Docker Compose เป็นเครื่องมือที่ช่วยให้เราสามารถกำหนดค่าและจัดการแอปพลิเคชันที่ประกอบด้วยหลาย Docker Container พร้อมกันได้ โดยใช้ไฟล์ YAML ที่เรียกว่า docker-compose.yml ไฟล์นี้จะอธิบายว่าแต่ละ Container ของเราคืออะไร, มีความสัมพันธ์กันอย่างไร, และต้องถูกรันอย่างไร ทำให้การจัดการแอปพลิเคชันที่ซับซ้อนเป็นเรื่องง่าย

ทำความเข้าใจ Docker Compose file (docker-compose.yml)

ไฟล์ docker-compose.yml คือหัวใจหลักของ Docker Compose มันเป็นไฟล์ YAML ที่กำหนดค่า Services (Container), Networks, และ Volumes ที่แอปพลิเคชันของเราต้องการ มาดูโครงสร้างพื้นฐานของไฟล์นี้กัน:

version: "3.9"  # ระบุ version ของ Docker Compose file format

services:
  web:  # กำหนด service ชื่อ "web" (เว็บเซิร์ฟเวอร์)
    image: nginx:latest  # ใช้ image nginx เวอร์ชั่นล่าสุด
    ports:
      - "80:80"  # map port 80 บน host ไปยัง port 80 ใน container
    depends_on:
      - db  # กำหนดให้ service "web" ขึ้นอยู่กับ service "db"

  db:  # กำหนด service ชื่อ "db" (ฐานข้อมูล)
    image: mysql:5.7  # ใช้ image mysql เวอร์ชั่น 5.7
    environment:
      MYSQL_ROOT_PASSWORD: password  # กำหนด environment variable สำหรับ password ของ root user
    volumes:
      - db_data:/var/lib/mysql  # Mount volume เพื่อเก็บข้อมูลฐานข้อมูล

volumes:
  db_data:  # กำหนด volume ชื่อ "db_data"

จากตัวอย่างข้างต้น เรามี docker-compose.yml ที่กำหนด 2 Services:

• web: เป็นเว็บเซิร์ฟเวอร์ที่ใช้ image nginx:latest และ map port 80 บน host ไปยัง port 80 ใน Container นอกจากนี้ยังกำหนดให้ขึ้นอยู่กับ Service db ซึ่งหมายความว่า Docker Compose จะเริ่มต้น db ก่อน web
• db: เป็นฐานข้อมูล MySQL ที่ใช้ image mysql:5.7 และกำหนด environment variable สำหรับ password ของ root user นอกจากนี้ยังใช้ Volume ชื่อ db_data เพื่อเก็บข้อมูลฐานข้อมูล

นอกจากนี้ เรายังมีการกำหนด Volume ชื่อ db_data ซึ่งจะถูกใช้เพื่อเก็บข้อมูลฐานข้อมูลอย่างถาวร แม้ว่า Container จะถูกลบไปแล้วก็ตาม

การกำหนดค่า Services, Networks, และ Volumes ใน Docker Compose

เรามาเจาะลึกถึงวิธีการกำหนดค่า Services, Networks, และ Volumes ใน Docker Compose กัน:

Services

Service คือ Container ที่ถูกรันจาก image ที่กำหนด ใน docker-compose.yml เราสามารถกำหนดค่าต่างๆ ให้กับ Service ได้ เช่น:

• image: ระบุ image ที่จะใช้ในการสร้าง Container
• ports: กำหนด port mapping ระหว่าง host และ Container
• environment: กำหนด environment variables ที่ Container จะใช้
• depends_on: กำหนด dependencies ระหว่าง Services
• volumes: กำหนด Volume mount
• restart: กำหนดนโยบายการ restart Container (เช่น always, on-failure)
• build: ระบุ directory ที่มี Dockerfile เพื่อสร้าง image เอง

ตัวอย่างการใช้ build เพื่อสร้าง image จาก Dockerfile:

services:
  web:
    build: ./web  # ระบุ directory ที่มี Dockerfile
    ports:
      - "80:80"

ในตัวอย่างนี้ Docker Compose จะสร้าง image จาก Dockerfile ที่อยู่ใน directory ./web

Networks

Docker Compose สร้าง Network โดยอัตโนมัติเพื่อให้ Services สามารถสื่อสารกันได้ แต่เราก็สามารถกำหนด Network เองได้เช่นกัน:

version: "3.9"

services:
  web:
    image: nginx:latest
    ports:
      - "80:80"
    networks:
      - my_network  # กำหนดให้ service "web" อยู่ใน network "my_network"

  db:
    image: mysql:5.7
    environment:
      MYSQL_ROOT_PASSWORD: password
    networks:
      - my_network  # กำหนดให้ service "db" อยู่ใน network "my_network"

networks:
  my_network:  # กำหนด network ชื่อ "my_network"

ในตัวอย่างนี้ เราได้สร้าง Network ชื่อ my_network และกำหนดให้ทั้ง Service web และ db อยู่ใน Network นี้ ทำให้ทั้งสอง Services สามารถสื่อสารกันได้โดยใช้ชื่อ Service เป็น hostname (เช่น db)

Volumes

Volumes ใช้สำหรับเก็บข้อมูลที่ Container สร้างขึ้นอย่างถาวร แม้ว่า Container จะถูกลบไปแล้วก็ตาม เราสามารถกำหนด Volumes ได้ดังนี้:

version: "3.9"

services:
  db:
    image: mysql:5.7
    environment:
      MYSQL_ROOT_PASSWORD: password
    volumes:
      - db_data:/var/lib/mysql  # Mount volume "db_data" ไปยัง /var/lib/mysql ใน container

volumes:
  db_data:  # กำหนด volume ชื่อ "db_data"

ในตัวอย่างนี้ เราได้สร้าง Volume ชื่อ db_data และ mount ไปยัง /var/lib/mysql ใน Container db ซึ่งเป็น directory ที่ MySQL ใช้เก็บข้อมูล

การรันและจัดการ Application ที่ประกอบด้วยหลาย Container ด้วย Docker Compose

เมื่อเรามีไฟล์ docker-compose.yml แล้ว เราสามารถใช้คำสั่ง docker-compose เพื่อจัดการแอปพลิเคชันของเราได้:

• docker-compose up: สร้างและรัน Services ที่กำหนดใน docker-compose.yml
• docker-compose down: หยุดและลบ Containers, Networks, และ Volumes ที่สร้างโดย docker-compose up
• docker-compose ps: แสดงสถานะของ Services ที่กำหนดใน docker-compose.yml
• docker-compose logs [service_name]: แสดง logs ของ Service ที่ระบุ
• docker-compose stop [service_name]: หยุด Service ที่ระบุ
• docker-compose start [service_name]: เริ่ม Service ที่หยุด

ตัวอย่างการรันแอปพลิเคชัน:

docker-compose up -d  # รันใน detached mode (background)

ตัวอย่างการหยุดและลบแอปพลิเคชัน:

docker-compose down

ตัวอย่างการใช้งาน Docker Compose กับ Application ง่ายๆ เช่น Web server และ Database

เรามาสร้างแอปพลิเคชันง่ายๆ ที่ประกอบด้วย Web Server (Nginx) และ Database (MySQL) โดยใช้ Docker Compose:

1. สร้าง directory สำหรับโปรเจกต์: mkdir my-app
2. เข้าไปใน directory: cd my-app
3. สร้างไฟล์ docker-compose.yml และใส่ code ด้านล่าง:

version: "3.9"

services:
  web:
    image: nginx:latest
    ports:
      - "80:80"
    volumes:
      - ./html:/usr/share/nginx/html  # Mount directory "./html" ไปยัง /usr/share/nginx/html ใน container
    depends_on:
      - db

  db:
    image: mysql:5.7
    environment:
      MYSQL_ROOT_PASSWORD: password
    volumes:
      - db_data:/var/lib/mysql

volumes:
  db_data:

4. สร้าง directory html: mkdir html
5. สร้างไฟล์ html/index.html และใส่ code ด้านล่าง:

<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
  <title>Hello Docker Compose!</title>
</head>
<body>
  <h1>Hello Docker Compose!</h1>
  <p>This is a simple web page served by Nginx using Docker Compose.</p>
</body>
</html>

6. รันแอปพลิเคชัน: docker-compose up -d
7. เปิด browser และเข้าไปที่ http://localhost คุณควรจะเห็นหน้าเว็บ "Hello Docker Compose!"
8. หยุดและลบแอปพลิเคชัน: docker-compose down

ในตัวอย่างนี้ เราได้สร้างแอปพลิเคชันที่ประกอบด้วย Web Server (Nginx) และ Database (MySQL) โดยใช้ Docker Compose Web Server จะแสดงหน้าเว็บ index.html ที่เราสร้างขึ้น และ Database จะถูกใช้เพื่อเก็บข้อมูล (แม้ว่าในตัวอย่างนี้เราจะไม่ได้ใช้ Database อย่างจริงจัง)

Docker Compose เป็นเครื่องมือที่มีประโยชน์อย่างมากสำหรับการจัดการแอปพลิเคชันที่ประกอบด้วยหลาย Docker Container มันช่วยให้เราสามารถกำหนดค่าและจัดการ Container เหล่านี้ได้อย่างง่ายดาย ทำให้การพัฒนาและ deployment แอปพลิเคชันเป็นเรื่องที่ง่ายและรวดเร็วขึ้น ในบทความต่อไป เราจะมาเรียนรู้เกี่ยวกับ Docker Network เพื่อทำความเข้าใจวิธีการสื่อสารระหว่าง Container ที่ซับซ้อนยิ่งขึ้น